Là nội dung mà nhiều doanh nghiệp đặc biệt quan tâm, bởi đây là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí và nghĩa vụ thuế. Theo quy định tại Thông tư 219/2013/TT-BTC và các văn bản sửa đổi, để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện như: áp dụng phương pháp khấu trừ, hàng hóa dịch vụ dùng cho hoạt động sản xuất kinh doanh chịu thuế, có hóa đơn chứng từ hợp pháp và thanh toán không dùng tiền mặt đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên. Trong năm 2025, cơ quan thuế cũng tăng cường kiểm tra, giám sát nhằm hạn chế tình trạng gian lận hóa đơn.

Một số trường hợp cụ thể cần lưu ý như: chi phí phúc lợi cho nhân viên (nghỉ mát, hiếu hỷ) được khấu trừ nếu có đủ chứng từ hợp lệ; xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi trị giá vượt 1,6 tỷ đồng chỉ được khấu trừ phần tương ứng; hóa đơn điện nước mang tên chủ nhà thì không được khấu trừ; hoặc khi thanh toán bằng tiền mặt đối với hóa đơn ≥ 20 triệu đồng cũng sẽ bị loại trừ khấu trừ. Doanh nghiệp nên nắm rõ các trường hợp được và không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào 2025 để quản lý chi phí, lập kế hoạch thuế hợp lý và tránh rủi ro bị truy thu, xử phạt từ cơ quan thuế.

Về phương pháp kê khai thuế GTGT:

Về đối tượng chịu thuế của đầu ra:

Trường hợp doanh nghiệp kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT với mức thuế suất 0%, 5%, 10% hoặc các mặt hàng không phải kê khai, nộp thuế thì được khấu trừ thuế GTGT đầu vào theo quy định.
Trường hợp doanh nghiệp chỉ kinh doanh hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế GTGT: Thuế GTGT đầu vào phát sinh từ hàng hóa, dịch vụ phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh này sẽ không được khấu trừ.
Trường hợp doanh nghiệp vừa kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế, vừa kinh doanh hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế GTGT:
- Doanh nghiệp chỉ được khấu trừ phần thuế GTGT đầu vào liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT.
- Cần hạch toán riêng số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ và không được khấu trừ.
- Nếu không thể hạch toán riêng, doanh nghiệp phải phân bổ thuế GTGT đầu vào theo tỷ lệ doanh thu, tính trên tổng doanh thu của cả hàng hóa, dịch vụ chịu thuế và không chịu thuế.

Công thức phân bổ:

ext{Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ} = frac{ ext{Thuế GTGT đầu vào dùng chung} imes ext{Doanh thu chịu thuế}}{ ext{Tổng doanh thu (Doanh thu chịu thuế + Doanh thu không chịu thuế)}}

Hàng tháng hoặc hàng quý, doanh nghiệp tạm phân bổ số thuế GTGT đầu vào, và cuối năm sẽ tính toán, điều chỉnh lại số liệu để đảm bảo tính chính xác trước khi kê khai với cơ quan thuế.

Về hóa đơn, chứng từ:

Trường hợp được khấu trừ thuế GTGT đầu vào:
- Có hóa đơn giá trị gia tăng hợp pháp đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào.
- Có chứng từ nộp thuế GTGT ở khâu nhập khẩu theo đúng quy định.
- Có chứng từ nộp thuế GTGT thay cho tổ chức, cá nhân nước ngoài.
  → Đây là căn cứ hợp pháp để doanh nghiệp kê khai và khấu trừ thuế GTGT đầu vào.
Trường hợp không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào:
- Hóa đơn sử dụng sai quy định, chẳng hạn: hóa đơn không ghi thuế GTGT (trừ trường hợp đặc thù được phép ghi giá thanh toán đã bao gồm thuế).
- Thiếu hoặc sai thông tin về tên, địa chỉ, mã số thuế của người bán, khiến không xác định được chính xác người bán.
- Thiếu hoặc sai thông tin về tên, địa chỉ, mã số thuế của người mua, dẫn đến không xác định được người mua.
- Hóa đơn, chứng từ giả, hóa đơn tẩy xóa, hoặc hóa đơn khống (không có hàng hóa, dịch vụ đi kèm).
- Hóa đơn ghi sai giá trị thực tế của hàng hóa, dịch vụ mua bán hoặc trao đổi.
Trường hợp phát hiện hóa đơn kê khai bị bỏ sót:
Khi cơ sở kinh doanh phát hiện hóa đơn đầu vào chưa được kê khai, có thể bổ sung kê khai vào kỳ khai thuế gần nhất, nhưng phải thực hiện trước thời điểm cơ quan thuế hoặc cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định kiểm tra, thanh tra thuế tại trụ sở doanh nghiệp.

Về thanh toán:

Hóa đơn có tổng thanh toán từ 20 triệu đồng trở lên (giá đã bao gồm thuế): Bắt buộc phải thanh toán không dùng tiền mặt. Các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt bao gồm: chuyển khoản, bù trừ công nợ, hàng đổi hàng, hoặc ủy quyền cho bên thứ ba chuyển khoản.
Thanh toán bằng tiền mặt đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên sẽ không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, kể cả trường hợp mang tiền mặt ra ngân hàng để gửi và chuyển cho nhà cung cấp.
Khi mua hàng hóa, dịch vụ chưa thanh toán ngay hoặc thanh toán nhiều lần, doanh nghiệp vẫn được kê khai khấu trừ thuế ngay tại thời điểm có hóa đơn GTGT đầu vào. Tuy nhiên, nếu sau đó thực hiện thanh toán bằng tiền mặt đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên, doanh nghiệp phải kê khai điều chỉnh giảm số thuế GTGT đã khấu trừ trong kỳ thực hiện thanh toán.
Nếu mua hàng hóa, dịch vụ nhiều lần trong cùng một ngày từ một nhà cung cấp, với tổng giá trị từ 20 triệu đồng trở lên, thì chỉ được khấu trừ thuế GTGT đầu vào khi có chứng từ thanh toán qua ngân hàng.

Một số trường hợp cụ thể về khấu trừ thuế GTGT đầu vào

Các khoản chi có tính chất phúc lợi:

Bao gồm nghỉ mát, đi lại ngày lễ tết, hiếu hỷ, quà tặng nhân viên…
Được khấu trừ thuế GTGT đầu vào nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện về hóa đơn và chứng từ thanh toán. (Căn cứ Công văn 4005/TCT-CS)

Xe ô tô chở người từ 9 chỗ ngồi trở xuống có giá trị vượt 1,6 tỷ đồng:

Được khấu trừ toàn bộ thuế GTGT đầu vào nếu phục vụ cho hoạt động kinh doanh như: vận tải hàng hóa, hành khách, kinh doanh du lịch, khách sạn, hoặc dùng để làm mẫu, lái thử trong hoạt động kinh doanh ô tô.
Không được khấu trừ phần thuế GTGT đầu vào tương ứng với giá trị vượt trên 1,6 tỷ đồng nếu sử dụng vào mục đích quản lý nội bộ như đưa đón lãnh đạo, nhân viên.

Cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo:

Thuế GTGT đầu vào của hàng hóa (mua ngoài hoặc tự sản xuất) dùng để cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế được khấu trừ.

Hóa đơn tiền điện, nước mang tên chủ nhà:

Nếu hóa đơn điện, nước đứng tên cá nhân (chủ nhà) thay vì tên doanh nghiệp thuê thì không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, mà phải hạch toán toàn bộ vào chi phí.

Chi phí phát sinh trước khi thành lập doanh nghiệp:

Trường hợp các sáng lập viên ủy quyền cá nhân, tổ chức khác chi hộ chi phí thành lập doanh nghiệp, mua sắm hàng hóa, vật tư, thì doanh nghiệp được kê khai khấu trừ thuế GTGT đầu vào theo hóa đơn đứng tên cá nhân, tổ chức được ủy quyền, với điều kiện:
- Có văn bản ủy quyền hợp lệ.
- Thanh toán qua ngân hàng đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên.

Góp vốn bằng tài sản:

Cá nhân, tổ chức không kinh doanh góp vốn bằng tài sản vào công ty TNHH hoặc công ty cổ phần phải có: biên bản chứng nhận góp vốn và biên bản giao nhận tài sản.
Nếu tài sản mới mua, chưa sử dụng và có hóa đơn hợp pháp, giá trị vốn góp tính theo giá trên hóa đơn đã bao gồm thuế GTGT.
Doanh nghiệp nhận vốn góp được khấu trừ thuế GTGT ghi trên hóa đơn mua tài sản.

Xử lý số thuế GTGT đầu vào không được khấu trừ

Trường hợp số thuế GTGT đầu vào không được khấu trừ, cơ sở kinh doanh được phép hạch toán khoản thuế này vào chi phí để tính thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) hoặc tính vào nguyên giá của tài sản cố định, ngoại trừ trường hợp:

Thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ mua vào từng lần có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên nhưng không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt (như chuyển khoản, bù trừ công nợ, ủy quyền bên thứ ba thanh toán...).

Khi đó, số thuế GTGT này sẽ không được hạch toán vào chi phí hoặc nguyên giá tài sản cố định, mà doanh nghiệp phải tự chịu trách nhiệm về khoản chi phí đó.
(Căn cứ khoản 9, Điều 14, Thông tư 219/2013/TT-BTC)

Việc nắm rõ các trường hợp được và không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào 2025 là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định pháp luật, đồng thời tối ưu chi phí thuế và hạn chế rủi ro bị xử phạt khi cơ quan thuế kiểm tra. Doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý đến hóa đơn, chứng từ hợp lệ, hình thức thanh toán không dùng tiền mặt và đối tượng hàng hóa, dịch vụ chịu thuế để xác định chính xác số thuế được khấu trừ. Trong bối cảnh chính sách thuế thường xuyên thay đổi, việc cập nhật kiến thức kế toán – thuế là vô cùng cần thiết. Nếu bạn muốn nâng cao kỹ năng thực tế, có thể tham khảo các khóa học tại Trung tâm đào tạo kế toán thực hành tại Bắc Ninh và Trung tâm đào tạo kế toán thực hành tại Thủ Đức của Kế Toán Minh Việt – nơi cung cấp chương trình đào tạo chuyên sâu, giúp học viên vững vàng trong công việc kế toán và tư vấn thuế chuyên nghiệp.