
Trong bối cảnh nền kinh tế đang phát triển, nhu cầu lao động ngày càng tăng, nhiều người lao động buộc phải làm thêm giờ hoặc tăng ca để đáp ứng yêu cầu công việc. Tuy nhiên, việc làm thêm giờ hay tăng ca cũng đồng nghĩa với việc người lao động phải làm việc nhiều hơn so với giờ làm việc bình thường. Để đảm bảo quyền lợi cho người lao động trong trường hợp này, pháp luật Việt Nam đã có quy định miễn thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho phần tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca.
Tiền lương làm thêm giờ là khoản tiền mà doanh nghiệp trả cho người lao động khi họ làm việc ngoài giờ làm việc bình thường theo quy định của pháp luật lao động hoặc thỏa ước lao động tập thể. Điều này nhằm mục đích bù đắp cho sức lao động bị tiêu hao nhiều hơn so với ngày làm việc bình thường.
Theo quy định tại Điều 97 Bộ luật Lao động năm 2019, tiền lương làm thêm giờ được tính như sau:
Theo quy định tại điểm i khoản 1 Điều 3 Thông tư 111/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính, phần tiền lương, tiền công được miễn thuế TNCN là phần trả cao hơn do làm đêm, làm thêm giờ trừ đi mức tiền lương, tiền công tính theo ngày làm việc bình thường.
Điều này có nghĩa là, phần tiền lương làm thêm giờ được tính theo mức cao hơn so với ngày làm việc bình thường sẽ được miễn thuế TNCN. Tuy nhiên, doanh nghiệp phải lập bảng kê phản ánh rõ thời gian làm đêm, làm thêm giờ và khoản tiền lương trả thêm cho người lao động để làm căn cứ miễn thuế.

Tiền tăng ca là khoản tiền mà doanh nghiệp trả cho người lao động khi họ làm việc ngoài giờ làm việc bình thường theo yêu cầu của doanh nghiệp. Khác với tiền lương làm thêm giờ, tiền tăng ca thường được áp dụng trong các trường hợp đặc biệt, khi doanh nghiệp cần người lao động làm việc nhiều hơn để đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh.
Tương tự như tiền lương làm thêm giờ, phần tiền tăng ca được trả cao hơn so với ngày làm việc bình thường cũng được miễn thuế TNCN theo quy định tại điểm i khoản 1 Điều 3 Thông tư 111/2013/TT-BTC.
Doanh nghiệp cũng phải lập bảng kê phản ánh rõ thời gian tăng ca và khoản tiền tăng ca trả thêm cho người lao động để làm căn cứ miễn thuế.
Để được miễn thuế TNCN cho phần tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, doanh nghiệp phải đáp ứng các điều kiện sau:
Người lao động phải thực hiện đúng quy định của pháp luật lao động về thời giờ làm việc, làm thêm giờ, tăng ca và mức lương tương ứng. Ngoài ra, người lao động cũng phải đáp ứng các điều kiện khác để được miễn thuế TNCN theo quy định của pháp luật.
Nếu doanh nghiệp hoặc người lao động không đáp ứng các điều kiện miễn thuế TNCN cho phần tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca như đã nêu ở trên, thì phần tiền này sẽ phải chịu thuế TNCN như thu nhập khác.
Nếu doanh nghiệp trả phần tiền lương làm thêm giờ hoặc tiền tăng ca vượt quá mức quy định của pháp luật lao động, thì phần vượt quá sẽ phải chịu thuế TNCN như thu nhập khác.
Khi tính thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, cần tuân thủ các quy định sau:
Để minh họa cách tính thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, ta có ví dụ sau:
Bước 1: Tính số tiền lương làm thêm giờ: 50.000 đồng/giờ x 200% = 100.000 đồng/giờ.
Bước 2: Tính số tiền lương làm thêm giờ trong tháng: 100.000 đồng/giờ x 10 giờ = 1.000.000 đồng.
Bước 3: Xác định mức miễn thuế: Theo quy định, mức miễn thuế là 4.000.000 đồng/tháng.
Bước 4: Xác định số tiền chịu thuế: 1.000.000 đồng - 4.000.000 đồng = 0 đồng (do không vượt quá mức miễn thuế).
Bước 5: Áp dụng mức thuế TNCN: Sử dụng bảng thuế suất TNCN để xác định mức thuế cần nộp.
Bước 6: Tính toán số tiền thuế phải nộp: 0 đồng x % thuế = 0 đồng.
Với ví dụ trên, Nguyễn A sẽ không phải nộp thuế TNCN cho khoản tiền lương làm thêm giờ vào ban đêm trong trường hợp này.
Khi kê khai thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, doanh nghiệp cần lưu ý các điểm sau:
Việc miễn thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca mang lại nhiều lợi ích cho cả người lao động và doanh nghiệp, bao gồm:
Khi được miễn thuế TNCN cho tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, người lao động sẽ có những quyền lợi sau:
Để cập nhật thông tin mới nhất về chính sách miễn thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca, doanh nghiệp cần theo dõi các thông báo, thông tư, quyết định mới từ Bộ Tài chính, cơ quan thuế để áp dụng đúng quy định và tránh vi phạm pháp luật.
Trên đây là những điều cần biết về chính sách miễn thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ và tiền tăng ca theo quy định của pháp luật Việt Nam. Việc áp dụng đúng và hiểu rõ về quy định này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi cho người lao động mà còn giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, tạo điều kiện cho sự phát triển bền vững của kinh doanh. Đồng thời, việc miễn thuế TNCN cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sản xuất, kinh doanh và cải thiện thu nhập cho người lao động.